Według raportu Mastercard Signals „The Agentic Shift” z trzeciego kwartału 2025 roku, rynek autonomicznych agentów rośnie w tempie 66 proc. rocznie, a jego szacowana wartość osiągnęła poziom 136 miliardów USD. Ewolucja sztucznej inteligencji w kierunku systemów podejmujących decyzje w imieniu człowieka, zdefiniowana jako agentic AI, staje się nową warstwą operacyjną gospodarki cyfrowej, redefiniującą strukturę handlu oraz procesy biznesowe. Dokument wskazuje, że technologia ta przekształca rolę konsumenta z użytkownika narzędzi w menedżera intencji, co wymusza wprowadzenie nowych standardów bezpieczeństwa i identyfikacji.
Podsumowanie
• Szacowana wartość rynku rozwiązań typu agentic AI wynosi 136 miliardów USD przy rocznym tempie wzrostu na poziomie 66 proc.
• Wprowadzenie autonomicznych agentów wymaga nowych protokołów bezpieczeństwa, takich jak KYA (Know Your Agent) oraz tokenizacja płatności.
• Wdrożenia w firmach takich jak Mountain Credit Union czy Walmart przynoszą wymierne korzyści, w tym redukcję kosztów operacyjnych o 23 proc.
• Rozwój technologii przewiduje trzy fazy, od obecnego etapu prototypowania do pełnej automatyzacji procesów po 2030 roku.
Standardy zaufania i protokoły bezpieczeństwa w handlu autonomicznym
Wzrost znaczenia agentic AI wiąże się z koniecznością opracowania nowych ram zaufania i transparentności, analogicznych do tych funkcjonujących w tradycyjnej bankowości. Raport Mastercard wskazuje na konieczność wdrożenia protokołów KYA (Know Your Agent), które stanowią odpowiednik procedury KYC (Know Your Customer). Każdy autonomiczny agent działający w imieniu firmy lub konsumenta musi przejść weryfikację tożsamości, uprawnień oraz zakresu działania, co eliminuje ryzyko nieautoryzowanych transakcji. Równolegle rozwijane są technologie takie jak Agentic Tokens, które umożliwiają bezpieczne płatności w systemie Agent Pay bez ujawniania wrażliwych danych finansowych platformom zewnętrznym. Systemy te muszą zapewniać pełną wyjaśnialność (explainability) oraz tworzyć ścieżki audytu, dokumentując każdą decyzję podjętą przez algorytm. Niezbędnym elementem architektury jest również możliwość cofnięcia transakcji przez użytkownika lub regulatora w przypadku błędu, co buduje zaufanie konsumentów, z których obecnie około 50 proc. jest gotowych delegować zakupy agentom AI w ramach ustalonego limitu.
Efektywność operacyjna i horyzont rozwoju technologii
Implementacja rozwiązań opartych na agentic AI przynosi już wymierne rezultaty finansowe i operacyjne w przedsiębiorstwach handlowych oraz usługowych. Przykładem jest Mountain Credit Union w USA, gdzie zastosowanie autonomicznych agentów do obsługi klienta poskutkowało wzrostem satysfakcji o 28 punktów i spadkiem kosztów operacyjnych o 23 proc. Sektor retail również adaptuje te rozwiązania – Walmart zadeklarował, że w ciągu pięciu lat 50 proc. jego sprzedaży online będzie obsługiwane przez agentic AI. Dane z Shopify Retail Report 2025 potwierdzają ten trend, wskazując, że sklepy wykorzystujące personalizację AI notują o 25 proc. wyższą średnią wartość zamówienia oraz o 19 proc. niższy współczynnik zwrotów. Podobne efekty obserwują europejscy giganci tacy jak H&M czy Zalando, zwiększając przychody dzięki dynamicznej personalizacji.
Eksperci przewidują, że rozwój agentic commerce będzie przebiegał w trzech głównych fazach. Obecnie, do roku 2027, trwa etap prototypowania, charakteryzujący się testami typu proof-of-concept. Lata 2027–2030 to okres wschodzących ekosystemów, w którym nastąpi łączenie agentów w interoperacyjne platformy oraz standaryzacja komunikacji między nimi (Agent-to-Agent). Po 2030 roku nastąpi faza „Going Native”, oznaczająca pełną automatyzację procesów zakupowych, gdzie agenty będą działać samodzielnie. Wymaga to dostosowania strategii firm do nowych regulacji unijnych, zgodnych z AI Act i eIDAS 2.0, które kładą nacisk na rejestrowalność decyzji oraz adaptacyjne systemy zarządzania ryzykiem.
Prowadzę e-biznes.pl od 1999 roku. Zapisz się, by co piątek otrzymywać selekcję newsów i mój autorski komentarz.
