65,5 proc. Polaków w wieku 18-35 lat wykorzystuje sztuczną inteligencję przy podejmowaniu decyzji zakupowych – wynika z raportu UCE Research i Shopfully Poland. Zaledwie 12,2 proc. badanych deklaruje regularne korzystanie z AI na zakupach, podczas gdy 28,6 proc. sięga po nią rzadko, a 24,7 proc. od czasu do czasu. Pozostałe 30 proc. nie używa AI, ale 6,8 proc. z tej grupy planuje zacząć.

Podsumowanie

• 65,5 proc. Polaków 18-35 lat korzysta z AI przy zakupach, ale tylko 12,2 proc. regularnie
• 30 proc. nie używa AI – z tego 23,2 proc. nie widzi takiej potrzeby
• Trzy bariery adopcji: zaufanie, użyteczność, utrwalone przyzwyczajenia
• Największą wartość dla konsumentów mają funkcje oszczędzania czasu i ograniczania nadmiaru informacji

AI w fazie dojrzewania

Wynik 65,5 proc. to suma trzech grup: 28,6 proc. korzysta rzadko, 24,7 proc. od czasu do czasu i 12,2 proc. regularnie. Pozostałe 30 proc. badanych nie sięga po AI – z czego 23,2 proc. nie widzi takiej potrzeby, a 6,8 proc. planuje zacząć. 2,3 proc. nie potrafiło się określić, a 2,2 proc. nie pamiętało swojego zachowania.

„Patrząc na wyniki badania, można już mówić o wejściu AI do głównego nurtu zachowań konsumenckich, szczególnie w grupie osób młodych, które naturalnie szybciej adaptują innowacje cyfrowe. Jednocześnie nie oznacza to jeszcze pełnej masowej adaptacji w rozumieniu regularnego oraz świadomego wykorzystywania AI na każdym etapie procesu zakupowego” – mówi Robert Biegaj, współautor raportu z firmy Shopfully Poland.

Analitycy UCE Research podkreślają, że taki rozkład odpowiedzi jest charakterystyczny dla technologii znajdującej się na etapie dojrzewania. Większość konsumentów zna AI i dostrzega jej potencjał, ale nie wypracowała jeszcze nawyku regularnego korzystania.

Trzy bariery adopcji

Za okazjonalnym charakterem użytkowania stoją trzy główne bariery. Pierwszą jest zaufanie – część konsumentów nadal woli samodzielnie weryfikować informacje i nie traktuje rekomendacji AI jako ostatecznego źródła wiedzy. Drugą kwestią jest użyteczność – nie każdy zakup wymaga wsparcia sztucznej inteligencji. Trzecią są utrwalone przyzwyczajenia zakupowe: konsumenci od lat korzystają z wyszukiwarek, porównywarek cenowych i opinii innych użytkowników, a te schematy pozostają silne.

W grupie 30 proc. niekorzystających z AI dominuje odpowiedź „nie i nie widzę takiej potrzeby” (23,2 proc.), ale 6,8 proc. deklaruje chęć rozpoczęcia korzystania. Analitycy UCE Research dostrzegają w tym potencjał wzrostu – rynek jest w fazie późnej adopcji, ale jeszcze nie można mówić o nasyceniu.

Funkcje AI – oszczędność czasu i inspiracje

Największą wartość dla młodych konsumentów mają obecnie funkcje AI związane z oszczędnością czasu i ograniczaniem nadmiaru informacji. Sztuczna inteligencja jest wykorzystywana przede wszystkim do szybkiego porównywania produktów, analizowania opinii użytkowników, wyszukiwania najlepszych ofert cenowych i rekomendowania artykułów dopasowanych do konkretnych potrzeb.

Coraz większe znaczenie mają również funkcje inspiracyjne, szczególnie w kategoriach takich jak elektronika, moda, kosmetyki czy wyposażenie domu. „W takich sytuacjach AI pomaga zawęzić wybór i szybciej przejść od etapu poszukiwań do decyzji zakupowej” – mówi Robert Biegaj ze Shopfully Poland.

Sklepy muszą dostosować dane do algorytmów

Autorzy raportu wskazują, że tradycyjne metody prezentacji produktów mogą tracić na znaczeniu. Jeśli konsumenci coraz częściej korzystają z AI jako pośrednika w procesie wyszukiwania informacji, to sklepy muszą zadbać nie tylko o atrakcyjność oferty dla człowieka, ale także o czytelność i jakość danych produktowych wykorzystywanych przez algorytmy.

Według Roberta Biegaja oznacza to większe znaczenie szczegółowych opisów produktów, transparentnych parametrów technicznych, wysokiej jakości opinii klientów oraz personalizacji komunikacji. Marki powinny przygotować się na sytuację, w której pierwszym „odbiorcą” oferty będzie algorytm AI, a dopiero później konsument.

W perspektywie najbliższych lat autorzy raportu spodziewają się przesunięcia od pojedynczych funkcji wspierających do bardziej kompleksowych asystentów zakupowych. AI będzie coraz częściej integrowana bezpośrednio ze sklepami internetowymi, aplikacjami mobilnymi i platformami marketplace. Systemy będą automatycznie wskazywać najbardziej dopasowane produkty, uwzględniając budżet, wcześniejsze zakupy, preferencje i aktualne promocje.